สอนให้สามีภรรยาปรองดองกัน

    บ้านใกล้เรือนเคียง คนแซ่เอี้ย ชื่อเคียม ได้ภรรยาแซ่โง้ว มักมีปากเสียงเทะเลาะกันเป็นประจำ ตบตีข้าวของในบ้านเสียหายบ่อย ๆ บิดาของเคียมไหว้วานกงอี้ช่วยไกล่เกลี่ย กงอี้ก็ยอมรับปาก มีวันหนึ่งเอี้ยเคียมก็มาที่บ้านกงอี้เพื่อขอยืมหนังสือ กงอี้ว่าหนังสืออื่นไม่มีประโยชน์ แต่มีบทหนึ่งเป็นโอวาทสอนสามีภรรยา อ่านแล้วจะมีประโยชน์ จึงยื่นให้เอี้ยเคียมรับไปอ่านว่า

บุเพสันนิวาสกำหนดแต่ปางก่อน              สามีว่าภรรยาตามหยุดต่อล้อ

ชาติหนึ่งบำเพ็ญมาร่วมเรือนหอ               สองชาติบำเพ็ญพอเป็นผัวเมีย

ผัวไม่ตำหนิว่าเมียอัปลักษณ์                     เมียอัปลักษณ์ฉลาดก็รวยได้

เมียไม่ตำหนิว่าบ้านผัวอับจน                    จนรวยตามภาวะมีกำหนด

ต้องรู้ใจพ่อแม่ทั้งสองฝ่าย                        ทั้งชายและหญิงที่ลำบาก

ก็หวังแต่งสะใภ้เลี้ยงคนแก่                      สืบสานวงศ์ตระกูลให้มั่นคง

เลี้ยงหญิงออกเรือนหวังเกียรติยศ              หวังดูแลซึ่งกันถึงแก่เฒ่า

พอรู้ว่าผัวเมียไม่ปรองดอง                       ทะเลาะเบาะแว้งอารมณ์บูด

ผัวเห็นเมียหน้าดำคร่ำเครียด                     เมียเห็นหน้าผัวร้ายเก็บกด

สองฝ่ายจุดไฟใช่ผู้คน                              ผัวเมียขวางตามักเข้าใจผิด

เพราะต่างแย่งเป็นใหญ่อารมณ์เก่า            ไม่กลัวผู้ใหญ่สองบ้านโกรธเคือง

กตัญญูยังปฏิบัติไม่สิ้นสุด                        เรื่องเลว ๆ ได้ยินถึงเรือนอื่น

เดินไปไหนใครเขาจะยกย่อง                    อยู่ด้านหลังเขาไม่สำนึกผิด

เพื่อนฝูงอยากสัมพันธ์ก็กลัวเธอ                ผืนดินยาวสั้นเถียงได้ยาก

โบราณมีเลี่ยงฮง กับ เม้งกวง                    ยกคดีชื่อก้องจดจำ

ไก่มีธรรมห้ามองดูซิ                               โต้งเมียหากินดูแลกัน

คนโง่ไม่รู้หลักปรองดอง                         สู้ไก่ไม่ได้น่าอับอาย

เป็นสามีต้องคล้อยอารมณ์                        เป็นภรรยาต้องตามใจค่อยช่วยเหลือ

สามีพูดไม่ดีหยุดอ้าปาก                           ภรรยาไร้เหตุผลผูกลิ้นไว้

เรื่องแล้วไปไม่เอามาพูด                          เรื่องก่อนอย่านำมานับรวม

ข้อห้ามด่าว่าพ่อแม่กัน                             ใครละที่ไม่มีพ่อกับแม่

มาก่อนมาหลังเรียงอันดับ                        รุ่นหลังรุ่นน้องช้าสักก้าว

ฟังข้าพูดธรรมดาหวนกลับคิด                   แก้ไขกลับตัวตามทางธรรม

ผัวเมียปรองดองครอบครัวสำเร็จ              ฟ้าดินสามัคคีฝนตกต้องฤดู

      “ปรองดอง” คำนี้มีค่าดุจทางทองพันชั่ง มัธยัสถ์อดออม ร่ำรวยได้ สามีภรรยาปรองดองถือว่ามีความกตัญญู คนรุ่นหลังเจริญฟ้าคุ้มครอง เมื่อนายเอี้ยเนี้ยมอ่านจบ หน้าแดงก่ำ ไหว้ขอบคุณกงอี้ที่สั่งสอน นำเอาความพูดกลับไป แล้วพูดให้ภรรยฟัง ตั้งแต่นั้นสามีภรรยาก็ปรองดองกัน ประหยัดมัธยัสถ์ดูแลครอบครัว จากนั้นมาครอบครัวก็เจริญ นี่คือกงอี้ให้ความการุณย์เป็นขันติที่ 58 ต่อมาคนแต่งกลอนให้

อารมณ์ปรองดองแปรเปลี่ยนสภาวะ          ใช้วาทะสอนสั่งซาบซึ้งทรวง

เหมือนฟ้าดุจดินน่าพิศวง             ครอบคุ้มองค์กุศลไม่ลำเอียง