สงสารคนรับโทษตกต่ำ

    เพื่อนบ้านใกล้กันมีคนหนึ่งชื่อเฮ้งแปะบ่วง คนที่ก่อกรรมทำชั่วครอบครัวขัดสนมาก่อน ต่อมาก็ร่ำรวยขึ้น ขณะมาพบกับกงอี้แล้วนั่งคุยกัน กงอี้ตักเตือนให้เขากลับตัวแก้ไขความชั่วเสีย แล้วบอกให้เฮ้งแปะบ่วง กราบแจ้งฟ้าดินสาบานว่าจะกระทำแต่ความดี จึงจะสามารถเสวยสุขได้นาน นายแปะบ่วงเชื่อถืออย่างสนิท จึงสำนึกผิดต่อฟ้า แก้ไขความชั่วไปสู่ความดี เขาขยันปฏิบัติอยู่ 3 ปี ครอบครัวยังอับโชค ทำให้เฮ้งแปะบ่วงเกิดคลางแคลงใจ สงสัยในคำพูดของกงอี้ อยากกลับไปประพฤติตัวเหมือนเมื่อก่อน มีวันหนึ่งก็มาพูดกับกงอี้ว่า เรื่องกุศลในโลกนี้เป็นของปลอม เมื่อก่อนฉันเคยทำชั่วมาบ้างก็ยังสุขสบาย ตั้งแต่มาฟังคำพูดของท่านสาบานว่าจะแก้ไขความชั่วมาทำความดีแล้ว คนในบ้านตายลงไปครึ่งหนึ่ง ทั้งยังโดนอัคคีภัย 3 ครั้ง ไหนว่าทำดีจะได้ดีไงเล่า กงอี้ว่า เป็นด้วยเธอกระทำความดีซาบซึ้งฟ้า ไม่ใช่ว่าฟ้าจะทำร้ายเธอ คนที่แก้ไขความผิดนั้นเหมือนการยืมหนี้ เอาหนี้หักลบหนี้ ต้องทำให้หนี้สินหมดไม่ค้างคากันก่อน ต่อไปก็จะไม่มีใครมาถามไถ่เรื่องหนี้ เหมือนเธอที่หนี้กรรมเก่ายังไม่หมด น้ำแก้วเดียวจะไปดับไฟได้หรือ นี่ด้วยฟ้ากระทำต่อเธอเต็มที่ ต้องรับทุกข์รับเหนื่อยหักบุญในปัจจุบัน ทดสอบว่าใจเธอจะจริงใจหรือไม่ ดังนั้นถ้าหากเธอมีรากกุศลดี ไม่หวั่นไหวสั่นคลอน ย่อมมีมงคงไหลมาเทมามีหรือจะปลอม โบราณมีบทธรรมบทหนึ่ง พูดเกี่ยวกับฟ้า เธอเอาไปอ่านดูก็จะรู้ละเอียด นายแปะบ่วงรับไปอ่านว่า

ก้มกราบรายงานฟ้า ฟ้ายินดีทำไม             ฟ้าไม่ยินดีตนแต่ยินดีตามธรรม

ควรรู้ว่าขัดหลักธรรมคือฝ่าฝืนฟ้า              ฟ้าพิโรจน์ตั้งแต่นั้นมา

โกรธเธอเป็นคนไม่ซื่อสัตย์                      พ่อแม่พี่น้องไม่มีจริยธรรม

ไม่มีเมตตาไม่มีกตัญญูไม่นับถือเพื่อน        แย่งนาแย่งที่แย่งทรัพย์สิน

โกรธเธอเป็นคนไม่ญาติดีกัน                    สามีภรรยาเพื่อนมิตรกล่าวหากัน

ไม่คิดอยู่ร่วมกันคบหาเพื่อน                     ใจแคบเห็นแก่ตัวไร้สัจไม่ละอาย

โกรธเธอเป็นคนที่ลืมจิตตน                      ความอยากได้ผลประโยชน์ถึงวางแผน

เพียงหวังให้บ้านตนอิ่มอ้วนสมบูรณ์          ไม่คิดบ้านอื่นบ่นทุกข์เข็ญ

โกรธเธอเป็นคนนิสัยเสพสกปรก             ไม่คิดว่าตนก็มีพี่สาวน้องสาวเช่นกัน

เพียงชั่ววูบที่พอใจก็ทำลาย                       พิษสะสมฟ้าจึงโกรธถึงที่สุด

โกรธเธอเป็นคนแพร่ชั่วให้มวลชน           คนผิดน้อยร้อยคนมีแค่สองสาม

ป้ายสีป้ายมลทินล้วนไม่มีมูล                    มีแต่ตายทางกุศลไม่อนุญาติ

ขอให้พวกมนุษย์เกิดสำนึกเข้าใจ               ใจแกร่งฟ้าผ่าไม่เพิ่มให้เธอ

ทำกุศลสิบต้องปลูกฝังกุศลสิบ                  เอากุศลไปยันอกุศลโทษมลาย

คล้อยตามจิตไม่ให้ห่างแม้ขณะ                 นานไปกลายเป็นวัชรกายของตน

บรรดาบาปไม่ทำบุญสร้างไว้                    ตำหนักฟ้ารักเมตตาให้โชคลาภ

ถ้าไม่ละหลงประพฤติอันธพาล                มีเงินกองเป็นเป็นภูเขาก็เท่านั้น

ขาดลูกหลานติดตระกูล                           วิญญาณก็คงรับโทษในนรก

อย่าได้พูดว่าฟ้าพูดไม่ได้                          คนควรซาบซึ้งฟ้าให้ธรรมตรง

     นายเฮ้งแปะบ่วงอ่านจบ ก็คิดว่าโศลกโบราณที่พูดเรื่องของฟ้าตนทำผิดมาตลอดต้องว่าโทษกรรมของฉันหนัก ได้เพราะท่านประทานโศลกแก่ข้า ข้าขอสาบานจะไม่กระทำชั่วจะสร้างแต่ความดี ถึงตายก็ไม่เปลี่ยน นี่เพราะกงอี้สงสารคนตกต่ำ เป็นขันติที่ 88 ต่อมาภายหลังคนแต่งกลอนให้

แรงคนแรงกว่าหลักธรรมฟ้า        ทำงานหาขัดขืนกันไม่

กลับน้อมนอบถ่อมตนเสมอไป    ระมัดระวังอย่าให้คนทำผิด